(Haiphong.gov.vn) - Việt Nam đang ở trong thời kỳ cơ cấu "dân số vàng" với gần 70 triệu người trong độ tuổi lao động, đây là cơ hội lớn để đưa đất nước bước vào kỷ nguyên vươn mình. Thanh niên chính là lực lượng lao động chủ lực, trực tiếp thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển kinh tế xanh.

Chủ đề Ngày Dân số thế giới 11/7 năm nay là "Chung tay hiện thực hóa khát vọng của thanh niên cho một tương lai tươi sáng" mang một ý nghĩa đặc biệt sâu sắc, khẳng định vai trò trung tâm của thanh niên. Tuy nhiên, chủ đề cũng là lời nhắc nhở về những thách thức nhân khẩu học lớn mà giới trẻ đang đối mặt. Đó là xu hướng kết hôn muộn, sinh ít con hoặc không sinh con, dẫn đến nguy cơ thiếu hụt lao động và đẩy nhanh tốc độ già hóa dân số; tỷ số giới tính khi sinh vượt ngưỡng cân bằng tự nhiên; cùng tình trạng mang thai tuổi vị thành niên và chất lượng thể trạng thanh niên chưa đạt kỳ vọng.

Vì vậy, ý nghĩa cốt lõi của chủ đề là kêu gọi các cấp, các ngành và toàn xã hội chung tay tháo gỡ rào cản, đảm bảo cho thanh niên quyền tiếp cận đầy đủ, bình đẳng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục. Đồng thời, chủ đề khơi dậy nhận thức sâu sắc về sứ mệnh lịch sử của mỗi thanh niên: việc sinh con khỏe mạnh và nuôi dạy con tốt không chỉ để xây dựng hạnh phúc gia đình mà còn là sự đóng góp trực tiếp cho một dân tộc hùng cường và thịnh vượng.

Năm 2026, công tác dân số ghi nhận nhiều dấu ấn quan trọng trong quá trình hoàn thiện thể chế và chính sách khi Luật Dân số số 113/2025/QH15 chính thức có hiệu lực từ 1/7/2026; Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2035. Các quyết định, chương trình, kế hoạch, đề án được phê duyệt triển khai đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật, kịp thời và hiệu quả trên phạm vi cả nước.

Tại thành phố Hải Phòng, HĐND thành phố đã ban hành Nghị quyết số 49 và Nghị quyết số 50/2025/NQ-HĐND; Kế hoạch số 84 ngày 17/3/2026 triển khai thi hành Luật Dân số. Các văn bản này tạo ra các cơ chế, chính sách đặc thù, hỗ trợ nguồn lực cho công tác Dân số giai đoạn 2026 - 2030.

Hưởng ứng Ngày Dân số thế giới 11/7, Phó Giám đốc Sở Y tế Phan Huy Thục đề nghị các sở, ngành, đơn vị tiếp tục đẩy mạnh công tác truyền thông, vận động nhằm nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành và toàn xã hội về vai trò của công tác dân số đối với sự phát triển nhanh, bền vững của thành phố và đất nước; thực hiện có hiệu quả nội dung chủ đề “Chung tay hiện thực hóa khát vọng của thanh niên cho một tương lai tươi sáng”. Đồng thời, truyền tải đầy đủ các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về dân số đến từng người dân.

Để hoàn thành các mục tiêu, chỉ tiêu đã đề ra, Phó Giám đốc Sở Y tế đề nghị các sở, ngành thành viên Ban chỉ đạo dân số và trẻ em thành phố phối hợp với Sở Y tế phổ biến, quán triệt, triển khai Luật Dân số, Nghị định và các Thông tư hướng dẫn thi hành tới các tổ chức trực thuộc cơ sở; xây dựng kế hoạch thực hiện phù hợp với điều kiện thực tế của đơn vị để triển khai thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ về dân số và phát triển.

Đồng chí đề nghị Chi cục Dân số và Trẻ em chủ trì tham mưu, tổ chức quán triệt, tuyên truyền, phổ biến sâu rộng, thường xuyên Luật Dân số bằng các hình thức đa dạng, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Tham mưu, tổ chức các lớp tập huấn về nội dung các quy định của Luật Dân số, các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật Dân số và phổ biến kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ liên quan về công tác dân số cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và những người làm công tác y tế, dân số các cấp. Tham mưu và tổ chức triển khai thực hiện các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật Dân số theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương theo phân cấp quản lý; tham mưu Sở Y tế trình cấp có thẩm quyền xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật hoặc văn bản hướng dẫn thực hiện thuộc thẩm quyền quản lý. Kiểm tra, giám sát việc tổ chức triển khai thực hiện Luật Dân số tại các địa phương, đơn vị; tổng hợp báo cáo Sở Y tế, UBND thành phố, Bộ Y tế theo quy định.

Phó Giám đốc Sở Y tế đề nghị các phòng, đơn vị thuộc Sở căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao, chủ động nghiên cứu, tổ chức quán triệt, phổ biến, tuyên truyền và chỉ đạo triển khai thực hiện nghiêm túc các nội dung của Luật Dân số năm 2025, Kế hoạch số 84/KH-UBND ngày 17/3/2026 của UBND thành phố và các văn bản hướng dẫn thi hành cho 100% cán bộ, công chức, viên chức và người lao động thuộc đơn vị bằng các hình thức đa dạng, phù hợp với điều kiện, tình hình thực tế. 

Các Bệnh viện nghiên cứu, triển khai các hoạt động sàng lọc, chẩn đoán, điều trị bệnh tật trước sinh, sơ sinh; tư vấn, khám sức khoẻ trước khi kết hôn; chăm sóc sức khoẻ sinh sản; chăm sóc sức khoẻ người cao tuổi theo chỉ đạo, hướng dẫn của Sở Y tế.

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố phối hợp tuyên truyền, phổ biến Luật Dân số và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành trên Cổng thông tin điện tử Sở Y tế và tuyên truyền tại cộng đồng.

Các Trung tâm y tế cần rà soát các chỉ tiêu chuyên môn chưa đạt hoặc đạt còn thấp trong 6 tháng đầu năm để có giải pháp cụ thể thực hiện đạt hiệu quả từ nay đến cuối năm, phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu được giao. Phối hợp với UBND các xã, phường, đặc khu đẩy mạnh việc tuyên truyền, phổ biến Luật Dân số và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành đến toàn thể cán bộ, nhân viên y tế và các tầng lớp Nhân dân. Đổi mới mạnh mẽ công tác truyền thông theo hướng đa dạng, hiện đại, ứng dụng công nghệ số và các nền tảng truyền thông mới; kết hợp hiệu quả giữa truyền thông đại chúng với truyền thông trực tiếp tại cộng đồng; chú trọng các nhóm đối tượng đặc thù, vùng có mức sinh thấp, vùng có nguy cơ mất cân bằng giới tính khi sinh và khu vực có đông công nhân lao động.

Bên cạnh đó, các Trung tâm Y tế khu vực tiếp tục triển khai hiệu quả các chương trình nâng cao chất lượng dân số; mở rộng tiếp cận các dịch vụ tư vấn và khám sức khỏe trước hôn nhân; sàng lọc trước sinh và sơ sinh; chăm sóc sức khỏe người cao tuổi; kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh; thích ứng với già hóa dân số; góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của thành phố. Tổ chức tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, viên chức và cộng tác viên dân số ở cơ sở; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả thực hiện, kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai.

Phó Giám đốc Sở Y tế tin tưởng với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Thành ủy, HĐND, UBND thành phố; sự phối hợp chặt chẽ của các ban, ngành, đoàn thể; sự chủ động, trách nhiệm của các địa phương, đơn vị cùng sự tâm huyết của đội ngũ cán bộ làm công tác dân số, thành phố Hải Phòng sẽ hoàn thành thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ công tác dân số năm 2026, góp phần thực hiện hiệu quả Luật Dân số, nâng cao chất lượng dân số, phát triển nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của thành phố trong giai đoạn mới./.